Son xəbərlər
Day, Month 00, Year
00: 00: 00 AM

Becərilən Torpağın Hər Hektarı Ölkə İqtisadiyyatına Dəyər Qatır

Baxış: 54



Kənd təsərrüfatında bir hektar torpağın iqtisadi əhəmiyyəti yalnız həmin sahədən yığılan məhsulun bazar qiyməti ilə ölçülmür. Əkin sahəsi toxum, gübrə, yanacaq, texnika, əmək, logistika, emal və satış daxil olmaqla geniş iqtisadi zənciri hərəkətə gətirir. Buna görə becərilən hər hektar kənd təsərrüfatı ilə yanaşı, çoxsaylı xidmət və sənaye sahələrinin dövriyyəsinə də təsir edir. Torpağın istehsalda saxlanılması ümumi iqtisadi aktivliyin formalaşmasında mühüm rol oynayır.
Əkin sahələrində məhsuldarlıq yüksəldikcə həmin iqtisadi dəyər daha da böyüyür. Eyni hektardan daha çox məhsul əldə edilməsi anbar, daşıma, emal və satış mərhələlərində əlavə iş həcmi yaradır. Xüsusilə yüksək dəyərli meyvə-tərəvəz, yağlı bitkilər və sənaye xammalı istehsalında hektarın yaratdığı ümumi iqtisadi dövriyyə xeyli yüksək ola bilər. Bu səbəbdən torpağın hansı məhsul üçün və hansı istehsal modeli ilə istifadə olunması iqtisadi nəticəyə birbaşa təsir göstərir.
Məhsuldar torpaq həm də idxaldan asılılığın azaldılması baxımından əhəmiyyət daşıyır. Yerli və regional istehsalın artması ərzaq və kənd təsərrüfatı xammalının xaricdən alınmasına yönələn vəsaitin bir hissəsinin daxili iqtisadiyyatda qalmasına kömək edə bilər. Bununla yanaşı, ixrac potensialı olan məhsulların genişləndirilməsi kənd təsərrüfatının valyuta gəlirlərinə töhfəsini artırır. Beləliklə, torpaqdan səmərəli istifadə həm ərzaq təminatına, həm də ticarət balansına təsir edən amilə çevrilir.
Əkin sahələrinin iqtisadi dəyəri kənd yerlərində məşğulluqla da birbaşa bağlıdır. Bir hektar yüksək məhsuldar bağ və ya tərəvəz sahəsi taxıl sahəsi ilə müqayisədə daha çox əmək tələb edə bilər və bu da kənddə əlavə iş imkanları yaradır. Məhsulun yığılması, çeşidlənməsi və qablaşdırılması kimi fəaliyyətlər kənd təsərrüfatının məşğulluq təsirini daha da genişləndirir. Bu baxımdan torpağın aktiv istifadəsi kənddən şəhərə iqtisadi miqrasiyanın səbəblərini müəyyən qədər zəiflədə bilər.
Lakin hər hektarın iqtisadi dəyərini artırmaq torpağın həddindən artıq istismarına gətirib çıxarmamalıdır. Qısa müddətdə maksimum məhsul əldə etmək naminə torpaq strukturunun zəiflədilməsi, şoranlaşma və eroziya uzunmüddətli iqtisadi itki yarada bilər. Buna görə məhsuldarlıqla torpaq sağlamlığı arasında balansın qorunması vacibdir. Dayanıqlı idarə olunan hektar bir neçə mövsüm deyil, onilliklər ərzində iqtisadi dəyər yarada bilər.
Nəticədə əkin torpağı sadəcə kənd təsərrüfatı resursu deyil, geniş iqtisadi sistemin başlanğıc nöqtəsidir. Torpaqdan çıxan məhsul emal müəssisəsinə, bazara və ixrac kanalına çatana qədər çoxsaylı iqtisadi əlaqələr yaradır. Buna görə becərilən hər hektarın səmərəli idarə olunması ümumi iqtisadi inkişaf baxımından strateji əhəmiyyət daşıyır. Torpağın dəyəri onun sahəsində deyil, yaratdığı davamlı iqtisadi hərəkətdə görünür.

Təsisçi və redaktor: Rüstəm Zülfüqarlı
Tel: +994 50 537 55 05
Ünvan: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan Nəşriyyatı

“Sahibkartv.az” saytı Azərbaycan Respublikası Media Reyestrində rəsmi qeydiyyata alınmışdır.
(Qeydiyyat Şəhadətnaməsi № 3568E1527C938D).
VÖEN: 6100325452
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.