Son xəbərlər
Day, Month 00, Year
00: 00: 00 AM

Suvarmadan Məhsuldarlığa, Məhsuldarlıqdan Rifahadək

Baxış: 54




Kənd təsərrüfatında suvarmanın əhəmiyyəti yalnız bitkini susuzluqdan qorumaqla məhdudlaşmır. Etibarlı su təminatı məhsuldarlığı artırır, fermer gəlirlərinin daha sabit olmasına imkan verir və kənd yerlərində yeni iqtisadi fəaliyyət üçün zəmin yaradır. FAO-nun məlumatlarına görə, dünyadakı əkin sahələrinin təxminən 23 faizi suvarma ilə təmin olunsa da, bu torpaqlar qlobal bitkiçilik məhsullarının dəyərinin 48 faizini yaradır. Suvarılan ərazilərdə orta məhsuldarlığın yağışdan asılı sahələrdən təxminən 76 faiz yüksək olması su ilə iqtisadi rifah arasındakı əlaqənin nə qədər güclü olduğunu göstərir.
Suvarma imkanlarının olması fermerə əkin planını daha etibarlı qurmağa şərait yaradır. Yağıntının vaxtı və miqdarı qeyri-müəyyən olduqda fermer hansı məhsuldan nə qədər gəlir əldə edəcəyini əvvəlcədən hesablamaqda çətinlik çəkir, lakin sabit su təminatı bu riski əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər. Bu isə yüksək məhsuldar sortlara, müasir texnikaya və daha gəlirli bitkilərə investisiya qoymaq üçün fermerdə əlavə inam yaradır. Nəticədə suvarma yalnız məhsuldarlığı deyil, təsərrüfatın uzunmüddətli investisiya qabiliyyətini də gücləndirir.
2026-cı ildə açıqlanan yeni qlobal qiymətləndirmələr su ilə məşğulluq arasındakı əlaqəni də ön plana çıxarır. Dünya Bankının hesablamasına görə, suyun qlobal ərzaq sistemində daha düzgün bölüşdürülməsi, su ehtiyatı olan ərazilərdə davamlı suvarmanın genişləndirilməsi və mövcud sistemlərin modernləşdirilməsi uzunmüddətli perspektivdə 245 milyonadək iş yerinin yaranmasına imkan verə bilər. Bu iş yerləri yalnız birbaşa əkinçilikdə deyil, texnika, logistika, emal, maliyyə və digər aqrobiznes sahələrində formalaşa bilər. Beləliklə, tarlaya çatdırılan su iqtisadi təsir baxımından bütün kənd təsərrüfatı dəyər zəncirini hərəkətə gətirən resursa çevrilir.
Lakin suvarmanın rifaha çevrilməsi üçün suyun sadəcə mövcud olması kifayət deyil. Köhnə və səmərəsiz sistemlərdə su itkisi artdıqca fermer daha çox enerji sərf edir, su mənbələrinə təzyiq yüksəlir və əldə olunan məhsulun maya dəyəri böyüyür. Buna görə müasir suvarma sistemləri rütubət sensorları, dəqiq su ölçümü, avtomatik idarəetmə, peyk məlumatları və bitkinin real tələbatını nəzərə alan qrafiklərlə tamamlanır. FAO-nun WaPOR sistemi kimi rəqəmsal həllər artıq su məhsuldarlığını izləməyə və suvarmanın daha dəqiq təşkilinə imkan verir.
Məhsuldarlığın artması kənd əhalisinin rifahına bir neçə istiqamətdə təsir edir. Daha sabit məhsul fermerin gəlirini artırır, emal müəssisələri daha çox xammal əldə edir, nəqliyyat və xidmət sahələrində əlavə sifarişlər yaranır. OECD və FAO-nun 2026–2035-ci illəri əhatə edən yeni proqnozuna görə, məhsuldarlıq artımı sayəsində qlobal kənd təsərrüfatı istehsalının qarşıdakı on ildə 13 faiz yüksəlməsi və hər kənd təsərrüfatı işçisinə düşən orta ümumi gəlirin 2035-ci ilədək təxminən 9 faiz artması gözlənilir. Bu göstəricilər məhsuldarlığın iqtisadi rifah üçün əsas vasitələrdən biri olaraq qalacağını göstərir.
Suvarmadan başlayan proses buna görə yalnız tarladakı məhsulun miqdarı ilə ölçülməməlidir. Düzgün idarə olunan su məhsuldarlığı yüksəldir, məhsuldarlıq fermerin qazancını artırır, artan gəlir isə kənd daxilində yeni investisiya və məşğulluq yaradır. Bu zəncir sağlam qurulduqda kənd təsərrüfatı insanların yalnız ərzaq ehtiyacını deyil, iqtisadi gələcək və yaşayış imkanlarını da təmin edən güclü sektora çevrilir. Suvarmadan məhsuldarlığa, məhsuldarlıqdan rifaha uzanan yol əslində kənd iqtisadiyyatının ən mühüm inkişaf yollarından biridir.

Təsisçi və redaktor: Rüstəm Zülfüqarlı
Tel: +994 50 537 55 05
Ünvan: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan Nəşriyyatı

“Sahibkartv.az” saytı Azərbaycan Respublikası Media Reyestrində rəsmi qeydiyyata alınmışdır.
(Qeydiyyat Şəhadətnaməsi № 3568E1527C938D).
VÖEN: 6100325452
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.