
Tərəvəz istehsalında yüksək məhsuldarlıq fermerin gəliri üçün mühüm göstəricidir, lakin yalnız hektardan götürülən məhsulun çəkisinə əsaslanmaq təsərrüfatın real uğurunu tam göstərmir. Məhsul çox olduğu halda ölçü, dad, görünüş, möhkəmlik və saxlanma qabiliyyəti bazarın tələbinə cavab vermirsə, yüksək məhsuldarlığın iqtisadi üstünlüyü azala bilər. Buna görə müasir tərəvəzçilikdə məqsəd maksimum məhsul deyil, satıla bilən yüksək keyfiyyətli məhsulun optimal miqdarını əldə etməkdir.
Əkin sıxlığı bu tarazlığa təsir edən ilkin amillərdən biridir. Həddindən artıq sıx əkilmiş bitkilər günəş işığı, su və qida maddələri uğrunda daha güclü rəqabət aparır, eyni zamanda sıx bitki örtüyündə havalanma zəifləyə bilər. Çox seyrək əkin isə mövcud sahənin istehsal potensialından tam istifadə edilməməsinə səbəb ola bilər.
Qidalanmada da “çox vermək – çox məhsul almaq” yanaşması həmişə işləmir. Müəyyən qida elementlərinin həddindən artıq tətbiqi vegetativ inkişafı gücləndirərək məhsul formalaşması ilə balansı poza bilər, əlavə xərc və ətraf mühit yükü də yarada bilər. Torpaq analizlərinə və bitkinin inkişaf mərhələsinə əsaslanan balanslı qidalanma məhsuldarlıqla keyfiyyət arasında daha sağlam münasibət qurmağa imkan verir.
Suvarma tərəvəzlərin həm məhsuldarlığına, həm də kommersiya keyfiyyətinə təsir edən başqa mühüm amildir. Su çatışmazlığı ölçü və inkişafı məhdudlaşdıra bilər, qeyri-bərabər suvarma isə bəzi tərəvəzlərdə çatlama və digər fizioloji problemlərin yaranmasına şərait yarada bilər. Buna görə suyun yalnız ümumi miqdarı deyil, vegetasiya müddətində hansı vaxtlarda və hansı ardıcıllıqla verilməsi də əhəmiyyətlidir.
Yığım vaxtı keyfiyyət və məhsul miqdarı arasındakı tarazlığın son mərhələsidir. Məhsulu daha uzun müddət sahədə saxlamaq bəzi hallarda çəkini artıra bilər, lakin həddindən artıq yetişmə daşınma və saxlanma davamlılığını zəiflədə bilər. Uzaq bazara göndərilən məhsulla yaxın ərazidə qısa müddətdə satılacaq məhsul üçün optimal yığım mərhələsi buna görə fərqlənə bilər.
Fermer üçün ən sərfəli nəticə həmişə tərəzidə ən böyük rəqəm deyil. İstehsalın məqsədi məhsulun mümkün qədər böyük hissəsini bazar standartlarına uyğun vəziyyətdə satışa çıxarmaq və yığımdan sonrakı itkiləri minimuma endirməkdir. Bolluq keyfiyyətlə birləşəndə məhsuldarlıq sadəcə statistik göstəricidən real iqtisadi gəlirə çevrilir.







































