Dünya kənd təsərrüfatında məhsuldarlığın gələcəyi getdikcə torpaq və su ehtiyatlarının birlikdə necə idarə olunmasından asılı vəziyyətə gəlir. İqlim dəyişiklikləri, qeyri-sabit yağıntılar, uzunmüddətli quraqlıq və bəzi bölgələrdə torpaq deqradasiyası fermerləri ənənəvi istehsal üsullarını yenidən nəzərdən keçirməyə vadar edir. Münbit torpaq böyük potensiala malik olsa da, həmin potensial uyğun su rejimi olmadan tam məhsula çevrilmir. Buna görə müasir əkinçilikdə torpağın sağlamlığı ilə su səmərəliliyi eyni strategiyanın iki əsas istiqaməti hesab edilir.
Torpağın keyfiyyətini müəyyənləşdirən əsas göstəricilərdən biri onun üzvi maddə ehtiyatı və strukturudur. Sağlam torpaq suyu qəbul etməli, müəyyən müddət saxlaya bilməli və bitkinin köklərinin normal inkişafına şərait yaratmalıdır. Üzvi maddələrin artırılması, örtük bitkilərindən istifadə, növbəli əkin və torpağın lazımsız dərəcədə intensiv işlənməsinin azaldılması bu xüsusiyyətlərin qorunmasına kömək edə bilər. FAO torpaq idarəçiliyini ərzaq istehsalının və ekosistem xidmətlərinin davamlılığı baxımından mühüm istiqamət kimi qiymətləndirir.
Suyun rolu isə torpaqda mövcud olan potensialın bitki tərəfindən istifadə edilməsinə imkan yaratmaqdır. Lakin suvarma düzgün planlaşdırılmadıqda həm su itkisi, həm də torpaq problemləri yarana bilər. Müasir yanaşmada suvarmanın vaxtı bitkinin inkişaf mərhələsinə, hava şəraitinə, torpağın rütubətinə və gözlənilən yağıntıya uyğun müəyyənləşdirilir. Bu səbəbdən sensorlar, meteoroloji məlumatlar və avtomatlaşdırılmış suvarma sistemləri iri təsərrüfatlarla yanaşı daha kiçik istehsal sistemlərində də maraq doğurur.
Torpaq və su arasındakı əlaqənin əhəmiyyəti quraqlıq dövrlərində daha aydın görünür. Rütubəti daha yaxşı qoruyan torpaqlar bitkinin qısa müddətli su çatışmazlığına qarşı davamlılığını yüksəldə bilər, strukturu zəifləmiş torpaqlarda isə verilən suyun bir hissəsi səth axını və ya digər itkilərlə səmərəsiz istifadə oluna bilər. Buna görə suya qənaət yalnız yeni suvarma avadanlığının quraşdırılması demək deyil. Sahənin torpaq xüsusiyyətlərinin yaxşılaşdırılması da su strategiyasının ayrılmaz hissəsidir.
Məsələ qlobal ərzaq istehsalı baxımından xüsusi əhəmiyyət daşıyır. OECD və FAO-nun 2025–2034 perspektivində qarşıdakı dövrdə kənd təsərrüfatı istehsalındakı artımın mühüm hissəsinin məhsuldarlığın yüksəldilməsi hesabına təmin olunacağı göstərilir. Bunun üçün dəqiq əkinçilik, su və qida maddələrinin daha yaxşı idarə olunması və dayanıqlı istehsal təcrübələrinin genişləndirilməsi vacib istiqamətlər sırasında göstərilir. Yəni gələcəyin rəqabəti yalnız daha böyük torpaq sahəsinə sahib olmaq uğrunda deyil, hər hektardan daha səmərəli istifadə etmək uğrunda gedəcək.
Torpaq kənd təsərrüfatının yaddaşı, su isə onun hərəkətverici qüvvəsidir. Bu iki sərvət düzgün idarə edildikdə toxumun potensialı məhsula, məhsul isə ərzaq və gəlirə çevrilir. Gələcəyin əkinçiliyi torpaqdan daha çox götürmək deyil, torpağın məhsuldarlığını qoruyaraq ondan daha ağıllı istifadə etmək üzərində qurulacaq. Bərəkətin kökü həqiqətən torpaqda olsa da, həmin kökü yaşadan əsas qüvvələrdən biri sudur.
