
Dünyada su ehtiyatlarının azalması kənd təsərrüfatında ən ciddi problemlərdən biri kimi qiymətləndirilir. Bir çox bölgələrdə uzunmüddətli quraqlıq, yağıntı rejiminin dəyişməsi və iqlim dəyişikliyi fermerləri yeni əkin üsulları axtarmağa vadar edir. Bu səbəbdən son illərdə "minimum su ilə maksimum məhsuldarlıq" prinsipi aqrar elmin əsas istiqamətlərindən birinə çevrilib. Mütəxəssislər hesab edirlər ki, düzgün aqrotexniki yanaşma tətbiq edilərsə, bəzi bitkilərdə suvarmadan da qənaətbəxş nəticələr əldə etmək mümkündür.
Alimlər quraqlığa davamlı toxum sortlarının yaradılması üzərində intensiv araşdırmalar aparırlar. Müasir seleksiya və genetik tədqiqatlar sayəsində su çatışmazlığına daha dözümlü bitki növləri əldə edilir. Belə toxumlar torpaqda mövcud olan təbii rütubətdən daha səmərəli istifadə edə bilir və vegetasiya dövründə inkişafını davam etdirir. Bu yanaşma xüsusilə yağıntıya əsaslanan əkinçilik sistemləri üçün böyük üstünlük hesab olunur.
Torpağın nəmini qorumaq da məhsuldarlığın artırılmasında mühüm rol oynayır. Malçlama, minimum torpaq becərilməsi, üzvi maddələrin artırılması və bitki qalıqlarının sahədə saxlanılması torpaqda suyun buxarlanmasını əhəmiyyətli dərəcədə azaldır. Bunun nəticəsində bitkilərin kök sistemi daha uzun müddət rütubətdən istifadə edə bilir. Eyni zamanda torpaq eroziyası azalır və münbitlik daha uzun müddət qorunur.
Rəqəmsal texnologiyalar bu sahədə də yeni imkanlar yaradır. Peyk görüntüləri, torpaq rütubət sensorları və süni intellekt əsaslı analiz proqramları hansı sahələrin əlavə suya ehtiyac duyduğunu dəqiq müəyyənləşdirə bilir. Bu məlumatlar sayəsində fermerlər yalnız zəruri hallarda suvarma aparır, həm suya, həm də enerji xərclərinə ciddi qənaət edirlər. Belə idarəetmə sistemi məhsuldarlığı qoruyarkən təbii resursların səmərəli istifadəsini təmin edir.
Beynəlxalq ekspertlər bildirirlər ki, gələcəkdə tamamilə suvarmasız kənd təsərrüfatı bütün məhsullar üçün mümkün olmasa da, düzgün texnologiyalar və elmi yanaşmalar sayəsində suya tələbatı xeyli azaltmaq mümkündür. Quraqlığa davamlı sortlar, torpaq idarəçiliyi və rəqəmsal monitorinq birlikdə tətbiq edildikdə həm məhsuldarlıq artır, həm də iqlim dəyişikliklərinin yaratdığı risklər minimuma enir. Bu istiqamətdə aparılan tədqiqatlar gələcəyin kənd təsərrüfatının əsas inkişaf istiqamətlərindən biri hesab edilir.







































