Bostançılıqda toxum torpağa düşdüyü andan etibarən məhsulun gələcək inkişafı torpağın vəziyyətindən ciddi şəkildə asılı olur. Yaxşı strukturlaşdırılmış torpaq köklərin rahat inkişafına, havanın kök zonasına çatmasına və suyun daha səmərəli saxlanmasına imkan verir. Həddindən artıq sıxılmış, üzvi maddəsi azalmış və ya suyu yaxşı keçirməyən torpaqda isə hətta keyfiyyətli toxumdan gözlənilən nəticəni almaq çətinləşir. Buna görə bostanın hazırlanması səpindən xeyli əvvəl başlayan mühüm istehsal mərhələsidir.
Torpağın həddindən artıq işlənməsi də hər zaman yaxşı nəticə vermir. Davamlı və dərin mexaniki müdaxilə bəzi şəraitlərdə torpaq strukturunun pozulmasına, nəm itkisinə və eroziya riskinin artmasına gətirib çıxara bilər. Müasir yanaşmalarda torpağın xüsusiyyətinə uyğun becərilməsi, bitki qalıqlarından səmərəli istifadə və üzvi maddə ehtiyatının qorunması daha çox diqqət çəkir. Məqsəd torpağı sadəcə növbəti səpinə hazırlamaq deyil, onun uzunmüddətli istehsal qabiliyyətini qorumaqdır.
Bostan məhsullarında torpaq nəmliyi xüsusilə vacib göstəricidir. Qarpız, yemiş, xiyar, pomidor və digər bitkilər vegetasiyanın müxtəlif mərhələlərində fərqli miqdarda su tələb etdiyindən eyni suvarma rejiminin bütün mövsüm boyu tətbiqi səmərəli hesab edilmir. FAO suvarmanın doğru miqdarda və doğru zamanda həyata keçirilməsini su məhsuldarlığının yüksəldilməsində əsas istiqamətlərdən biri kimi göstərir. Müasir qərar dəstəyi vasitələri də məhz bitkinin ehtiyacına uyğun suvarma qrafikinin qurulmasına kömək edir.
Torpağın səthinin qorunması isti və quraq dövrlərdə əlavə üstünlük yarada bilər. Uyğun malç materialları torpaqdan suyun sürətli buxarlanmasını azaltmağa, temperatur dəyişmələrini yumşaltmağa və bəzi alaq otlarının inkişafını məhdudlaşdırmağa kömək edir. Xüsusilə ekstremal istilərin artdığı şəraitdə kök zonasındakı nəmin qorunması bitkinin stressə davamlılığında mühüm rol oynayır. FAO və WMO da artan istiləri bitkiçilik və bütövlükdə ərzaq istehsalı üçün getdikcə böyüyən risk kimi qiymətləndirir.
Bostançılıqda qidalanma proqramı da torpağın real vəziyyətinə uyğun qurulmalıdır. Bitkinin inkişafına lazım olan elementlərin çatışmazlığı məhsuldarlığı məhdudlaşdırdığı kimi, ehtiyacdan artıq gübrələmə də əlavə xərc və ekoloji yük yarada bilər. Torpaq analizləri fermerə hansı elementlərin çatışmadığını, hansının isə kifayət qədər olduğunu müəyyənləşdirməyə imkan verir. Beləliklə, gübrələmə təxminə deyil, sahənin real ehtiyacına əsaslanır.
Mövsümün sonunda bostanda görünən nəticə əslində torpağa aylar əvvəl göstərilən münasibətin göstəricisidir. Torpağın strukturunu, nəmliyini və münbitliyini qoruyan fermer bitkinin sağlam inkişaf etməsi üçün daha əlverişli şərait yaradır. Bu yanaşma yalnız bir ilin məhsulunu deyil, həmin sahənin gələcək istehsal imkanlarını da qoruyur. Bostançılıqda məhsulun taleyi buna görə toxum seçilməmişdən əvvəl torpaqla necə davranıldığından başlayır.
