Tərəvəzçilikdə su məhsuldarlığı müəyyənləşdirən ən mühüm amillərdən biridir. Pomidor, xiyar, bibər, badımcan, kələm və digər tərəvəzlərin kök sistemi və suya tələbatı fərqli olduğundan bütün sahələrə eyni suvarma rejiminin tətbiqi optimal nəticə vermir. Bitkinin inkişaf mərhələsi, torpağın quruluşu və hava şəraiti nəzərə alınaraq qurulan suvarma proqramı həm məhsuldarlığı, həm də məhsulun keyfiyyətini artırmağa kömək edir. Düzgün suvarma sadəcə su vermək deyil, suyun bitkiyə lazım olduğu anda çatdırılmasıdır.
Qlobal məlumatlar suvarmanın məhsuldarlığa böyük təsirini göstərir. FAO-ya görə, suvarma sistemi olan torpaqlar dünya əkin sahələrinin təxminən 23 faizini təşkil etsə də, qlobal bitkiçilik məhsullarının dəyərinin 48 faizini təmin edir. Bu sahələrdə orta məhsuldarlıq yağışdan asılı təsərrüfatlarla müqayisədə təxminən 76 faiz yüksəkdir. Bununla yanaşı, həmin suvarılan torpaqların 60 faizdən çoxunun yüksək və ya çox yüksək su stressi yaşayan regionlarda yerləşməsi daha qənaətli idarəetmənin zəruriliyini göstərir.
Tərəvəzlər üçün suvarmanın vaxtı qədər miqdarı da vacibdir. Torpağın uzun müddət həddindən artıq yaş qalması kök xəstəliklərinə və qida maddələrinin yuyulmasına səbəb ola bilər, su çatışmazlığı isə çiçəklərin tökülməsinə və meyvələrin normal inkişaf etməməsinə gətirib çıxara bilər. Xüsusilə çiçəklənmə və meyvə formalaşması dövründə kəskin su dəyişiklikləri məhsulun keyfiyyətinə ciddi təsir göstərə bilir. Buna görə torpaq nəmliyinin sabit və nəzarətli saxlanılması əsas məqsədlərdən biridir.
Damcı suvarma kimi üsullar suyun birbaşa kök zonasına verilməsinə və səthdə lazımsız itkilərin azaldılmasına kömək edir. Rəqəmsal nəmlik sensorları və peyk məlumatları isə suvarmanın hansı sahədə və nə vaxt lazım olduğunu daha dəqiq müəyyənləşdirməyə imkan verir. FAO-nun WaPOR platforması kimi müasir sistemlər kənd təsərrüfatında su sərfiyyatı ilə əldə olunan məhsul arasındakı əlaqəni qiymətləndirməyə imkan yaradır. Bu cür məlumatlar su qıtlığı yaşayan ərazilərdə hər kubmetr suyun daha səmərəli istifadə olunmasına xidmət edir.
2026-cı ilin isti hava şəraiti tərəvəz sahələrində su idarəçiliyini daha da vacib edir. FAO və WMO ekstremal istilərin bitkilərdə su stressini artırdığını və məhsuldarlığa təsir edən riskləri gücləndirdiyini bildirir. Üstəlik, güclənən El Niño bəzi regionlarda quraqlıq ehtimalını artırdığı üçün su ehtiyatlarının mövsüm boyunca düzgün bölüşdürülməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Fermerin yalnız bugünkü suvarmanı deyil, qarşıdakı həftələrin ehtiyacını da nəzərə alması daha dayanıqlı istehsala imkan verir.
Tərəvəz sahəsində düzgün suvarmanın nəticəsi məhsul yığımında aydın görünür. Bərabər böyüyən, yaxşı formalaşmış və keyfiyyətini qoruyan məhsul fermerin bazarda daha üstün mövqe tutmasına imkan yaradır. Su düzgün idarə edildikdə həm bitkinin sağlamlığı qorunur, həm də qiymətli su ehtiyatının israfı azalır. Tərəvəz məhsulunun gücü buna görə çox vaxt torpaq altında, kök zonasına vaxtında çatan su ilə başlayır.
