Son xəbərlər
Day, Month 00, Year
00: 00: 00 AM

Torpağın Məhsuldarlığı Düzgün Aqrar Yanaşma ilə Artır

Baxış: 63


Torpağın məhsuldarlığını artırmaq üçün vahid və bütün təsərrüfatlara uyğun bir üsul mövcud deyil. İqlim, torpağın quruluşu, su təminatı, yetişdirilən bitki və əvvəlki əkin tarixçəsi hər sahədə fərqli olduğuna görə idarəetmə qərarları da bu xüsusiyyətlərə uyğunlaşdırılmalıdır. Müasir aqrar yanaşmanın əsas fərqi torpağı yalnız gübrə verilən istehsal sahəsi kimi deyil, fiziki, kimyəvi və bioloji proseslərin birlikdə fəaliyyət göstərdiyi sistem kimi qiymətləndirməsidir. Məhsuldarlığın davamlı yüksəldilməsi də məhz bu sistemin tarazlığının qorunmasından başlayır.

İlk mərhələ torpağın mövcud vəziyyətinin dəqiq müəyyənləşdirilməsidir. Laborator analizlər və sahə müşahidələri torpağın qida ehtiyatları, pH göstəricisi, üzvi maddəsi və digər xüsusiyyətləri haqqında məlumat verir. Bu məlumat əsasında gübrə və torpaq yaxşılaşdırıcılarının ehtiyaca uyğun tətbiqi mümkün olur. Fermer beləliklə həm lazımsız xərcdən yayınır, həm də çatışmayan elementlərin məhsuldarlığı məhdudlaşdırmasının qarşısını almağa çalışır.

Növbəli əkin düzgün aqrar yanaşmanın digər mühüm hissəsidir. Müxtəlif bitkilərin ardıcıl şəkildə yetişdirilməsi torpağın eyni qida maddələrinə daimi təzyiqini azaltmağa və bəzi xəstəlik-zərərverici dövrlərini pozmağa kömək edə bilər. Paxlalı bitkilərin uyğun əkin dövriyyəsinə daxil edilməsi azot dövranının yaxşılaşdırılması baxımından da faydalı ola bilər. Bu yanaşma torpağın məhsuldarlığını yalnız əlavə resurslarla deyil, əkin sisteminin özünü dəyişdirməklə qorumağa imkan verir.

Torpağın fiziki quruluşunun qorunması da məhsuldarlıq üçün vacibdir. Ağır texnikanın xüsusilə çox nəm torpaqda intensiv hərəkəti sıxlaşmaya səbəb olaraq köklərin inkişafını və suyun torpağa daxil olmasını çətinləşdirə bilər. Minimal və ya uyğunlaşdırılmış torpaq işləmə sistemləri müəyyən şəraitlərdə bu təzyiqi azaltmağa kömək edir. Örtük bitkiləri və bitki qalıqlarının qorunması isə torpaq səthini eroziya və sürətli rütubət itkisindən müdafiə edə bilər.

Məhsuldarlığın artırılmasında su və qida maddələrinin birlikdə idarə olunması xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Bitki kifayət qədər qida maddəsinə malik olsa belə, su çatışmazlığı həmin potensialın məhsula çevrilməsinə mane ola bilər. Eyni şəkildə həddindən artıq suvarma qida maddələrinin kök zonasından yuyulmasına və digər torpaq problemlərinə şərait yarada bilər. Buna görə müasir əkinçilikdə suvarma, gübrələmə və torpaq sağlamlığı bir-birindən ayrı deyil, qarşılıqlı əlaqəli proseslər kimi idarə olunur.

Torpağın məhsuldarlığını artırmağın ən etibarlı yolu qısamüddətli maksimum nəticə ilə uzunmüddətli torpaq sağlamlığı arasında tarazlıq yaratmaqdır. Dəqiq əkinçilik, növbəli əkin, düzgün suvarma, torpaq analizləri və qoruyucu becərmə üsulları birlikdə tətbiq edildikdə daha dayanıqlı istehsal sistemi formalaşa bilər. Fermer torpağın real ehtiyacını nə qədər yaxşı anlayırsa, istifadə etdiyi hər vahid resursdan nəticə almaq imkanları da bir o qədər genişlənir. Güclü məhsuldarlığın əsasında nəticədə daha çox müdaxilə deyil, daha düzgün aqrar yanaşma dayanır.


Təsisçi və redaktor: Rüstəm Zülfüqarlı
Tel: +994 50 537 55 05
Ünvan: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan Nəşriyyatı

“Sahibkartv.az” saytı Azərbaycan Respublikası Media Reyestrində rəsmi qeydiyyata alınmışdır.
(Qeydiyyat Şəhadətnaməsi № 3568E1527C938D).
VÖEN: 6100325452
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.