
Suvarmanın düzgün təşkili kənd təsərrüfatında məhsuldarlıqla yanaşı məhsulun keyfiyyətinə də ciddi təsir göstərən amillərdən biridir. Bitkilərin suya ehtiyacı vegetasiya dövrü boyunca eyni qalmır və xüsusilə çiçəkləmə, meyvə bağlama və məhsulun böyümə mərhələlərində dəyişir. Buna görə müasir suvarma sistemlərində əsas məqsəd yalnız lazımi həcmdə su vermək deyil, həmin suyu ən uyğun vaxtda bitkinin istifadəsinə çatdırmaqdır. Dəqiq vaxtlandırma məhsulun formalaşmasının daha sabit getməsinə kömək edir.
Suvarma gecikdirildikdə bitkinin hüceyrələrində su çatışmazlığı yaranaraq inkişaf sürətinin zəifləməsinə səbəb ola bilər. Bu proses məhsulun ölçüsünə, çəkisinə və bəzi hallarda görünüşünə təsir göstərə bilər. Əksinə, normadan artıq və tez-tez suvarma kök zonasındakı hava balansını poza və bitkinin normal qidalanmasını çətinləşdirə bilər. Buna görə optimal suvarma cədvəli bitkinin növü, torpaq xüsusiyyətləri və hava şəraiti nəzərə alınmaqla hazırlanmalıdır.
Müasir texnologiyalar suvarmanın vaxtını müəyyənləşdirmək üçün fermerə əvvəlkindən daha geniş imkanlar verir. Torpaq rütubəti sensorları, hava stansiyaları və peyk məlumatları sahədə su ehtiyacının real vəziyyətini izləməyə şərait yaradır. Bu göstəricilər əsasında suvarma yalnız təqvimə görə deyil, torpaq və bitkinin faktiki vəziyyətinə uyğun aparıla bilər. FAO da su idarəçiliyinin modernləşdirilməsini daha yüksək su məhsuldarlığı və uzunmüddətli ərzaq təhlükəsizliyi üçün əsas istiqamətlərdən biri kimi göstərir.
Vaxtında suvarma xüsusilə yüksək temperatur və quraqlıq şəraitində daha böyük əhəmiyyət qazanır. FAO-nun aktual məlumatlarına görə, dünyada suvarılan ərazilərin 60 faizdən çoxu yüksək və ya çox yüksək su stressinin müşahidə edildiyi bölgələrdə yerləşir. İqlim dəyişikliklərinin 2050-ci ilə qədər bitkilərin evapotranspirasiya tələbatını 20–30 faiz artıra biləcəyi də bildirilir. Bu tendensiyalar fermerlərin suvarmanın vaxtını və miqdarını daha dəqiq idarə etməsini zəruri edir.
Məhsul keyfiyyəti bazarda əldə olunan gəlirlə birbaşa bağlı olduğuna görə suvarma qərarları iqtisadi əhəmiyyət də daşıyır. Eyni həcmdə məhsul yetişdirən iki təsərrüfat arasında keyfiyyət fərqi satış qiymətində ciddi fərq yarada bilər. Düzgün suvarma bitkinin daha stabil inkişafına kömək etdiyi üçün məhsulun ölçü və keyfiyyət göstəricilərindəki kəskin fərqlərin azalmasına şərait yaradır. Bu isə fermerin məhsulunu daha yüksək standartlara uyğun şəkildə bazara çıxarma imkanlarını genişləndirə bilər.
Gələcəyin suvarma sistemi əvvəlcədən müəyyən edilmiş dəyişməz cədvəldən daha çox real vaxt məlumatlarına əsaslanacaq. Torpağın rütubəti, temperatur, yağıntı ehtimalı və bitkinin inkişaf mərhələsi eyni sistemdə qiymətləndirilərək suvarma qərarı veriləcək. Belə yanaşma həm suya qənaət etməyə, həm də məhsulun keyfiyyətini qorumağa imkan verəcək. Vaxtında verilən su bu baxımdan sadəcə bitkinin ehtiyacını qarşılamır, fermerin əldə edəcəyi məhsulun bazar dəyərini də formalaşdırır.







































