Kənd təsərrüfatında uzun illər ərzində yüksək məhsuldarlığın əsas amillərindən biri torpaq hesab edilsə də, müasir dövrdə bu anlayış dəyişməkdədir. Artıq aqrar mütəxəssislər məhsulun taleyinin ilk növbədə su təminatından asılı olduğunu vurğulayırlar. İqlim dəyişiklikləri, yağıntıların qeyri-sabitliyi və quraqlıq risklərinin artması fermerləri yeni yanaşmalar axtarmağa məcbur edir. Bu səbəbdən suvarma imkanları olmayan təsərrüfatlarda əvvəlki illərdə əldə edilən məhsuldarlığı qorumaq getdikcə çətinləşir.
Müasir əkinçilikdə su yalnız torpağın nəmləndirilməsi vasitəsi deyil, həm də strateji resurs hesab olunur. Taxılçılıqdan tutmuş bostançılığa qədər bütün sahələrdə məhsulun keyfiyyəti və həcmi su təminatının səviyyəsindən birbaşa asılıdır. Vaxtında və düzgün aparılan suvarma məhsul itkisini minimuma endirməklə yanaşı, fermerin gəlirlərini də artırır. Məhz buna görə suya çıxışı olan təsərrüfatlar bazarda daha üstün mövqe əldə etməyə başlayır.
Son illər kənd yerlərində həyata keçirilən müxtəlif suvarma layihələri aqrar sahibkarlığın inkişafına yeni imkanlar açıb. Yeni kanalların çəkilməsi, nasos stansiyalarının qurulması və su ehtiyatlarının daha səmərəli idarə olunması minlərlə hektar torpağın yenidən əkin dövriyyəsinə qaytarılmasına şərait yaradır. Bu isə kəndlərdə məşğulluğun artmasına və yeni biznes təşəbbüslərinin yaranmasına səbəb olur. Nəticədə su infrastrukturuna yatırılan hər investisiya iqtisadi canlanmaya çevrilir.
Fermerlər də artıq məhsul planlaşdırmasını torpaq sahəsinə görə deyil, mövcud su imkanlarına görə qurmağa başlayırlar. Su təminatı zəif olan ərazilərdə daha az su tələb edən bitkilərə üstünlük verilir. Digər tərəfdən, müasir suvarma sistemlərinə investisiya edən təsərrüfatlar daha yüksək gəlir əldə etməklə bazarda rəqabət üstünlüyü qazanırlar. Bu tendensiya aqrar sektorda yeni iqtisadi düşüncə formalaşdırır.
Ekspertlər hesab edirlər ki, gələcək illərdə kənd təsərrüfatının inkişaf tempi birbaşa su resurslarının idarə olunmasından asılı olacaq. Suvarma sistemlərinə vaxtında sərmayə qoyan sahibkarlar riskləri azaltmaqla yanaşı, məhsuldarlığı da artıracaqlar. Əks halda, yalnız təbii yağıntılara güvənən təsərrüfatların rəqabət qabiliyyəti zəifləyə bilər. Bu baxımdan su artıq kənd təsərrüfatının ən vacib istehsal amillərindən birinə çevrilib.
Bütün bunlar göstərir ki, aqrar sahədə yeni mərhələ başlayır. Bu mərhələdə torpaq qədər su da dəyərli kapital hesab olunur. Fermerlər üçün uğurun açarı yalnız yaxşı toxum və münbit torpaq deyil, həm də dayanıqlı su təminatıdır. Məhz buna görə “suvarma olmadan böyük məhsul dövrü başa çatır” fikri günümüzün aqrar reallığını əks etdirən mühüm bir mesaj kimi səslənir.
