Son xəbərlər
Day, Month 00, Year
00: 00: 00 AM

Toxum Torpağa Düşəndə Ümid Cücərir

Baxış: 63


Əkin mövsümünün ən ümidverici anlarından biri toxumun torpaqla görüşdüyü andır. İlk baxışda sakit görünən torpağın altında toxum suyu mənimsəməyə başlayır, bioloji proseslər fəallaşır və uyğun temperatur şəraitində ilk kökcük meydana çıxır. Sonrakı mərhələdə cücərti torpaq səthinə doğru irəliləyərək işıqla görüşür və fotosintez prosesi başlayır. Fermerin aylarla davam edəcək zəhmətinin ilk real nəticəsi məhz həmin kiçik cücərtidir.
Lakin hər toxumun torpağa düşməsi onun sağlam bitkiyə çevriləcəyinə zəmanət vermir. Cücərmə qabiliyyəti zəif olan toxumlar sahədə seyrək bitki sıxlığı yarada, xəstəlik daşıyan toxum materialı isə problemin əkinin ilk mərhələsindən yayılmasına səbəb ola bilər. Buna görə toxumların laboratoriya şəraitində cücərmə göstəricilərinin və sağlamlıq vəziyyətinin yoxlanılması müasir toxumçuluğun əsas mərhələlərindəndir. Sağlam başlanğıc sonrakı istehsal prosesinin risklərini əhəmiyyətli dərəcədə azalda bilər.
Torpağın vəziyyəti də toxumun gələcəyini müəyyənləşdirən əsas amillərdəndir. Həddindən artıq sıxılmış torpaq gənc köklərin inkişafını çətinləşdirə, kifayət qədər rütubətin olmaması cücərməni gecikdirə, artıq su isə toxumun oksigen təminatını zəiflədə bilər. Buna görə səpin dərinliyi, torpaq temperaturu və rütubət səviyyəsi bitkinin xüsusiyyətlərinə uyğun seçilməlidir. Dəqiq səpin texnologiyalarının inkişafı toxumların sahədə daha bərabər yerləşdirilməsinə də imkan verir.
İqlim dəyişməsi toxumun torpaqla ilk görüşünün şərtlərini də dəyişdirir. Əvvəllər nisbətən sabit hesab edilən səpin dövrlərində temperatur və yağıntının kəskin dəyişməsi fermerlərin qərar verməsini çətinləşdirə bilər. Bu səbəbdən hava proqnozları, torpaq temperaturunun ölçülməsi və uzunmüddətli iqlim məlumatları səpin vaxtının müəyyənləşdirilməsində daha böyük rol oynamağa başlayır. Doğru vaxtda səpilən toxum mövcud torpaq rütubətindən və temperaturdan daha yaxşı istifadə edə bilər.
Müasir seleksiya proqramlarının qarşısında duran əsas vəzifələrdən biri də belə dəyişkən şəraitdə güclü başlanğıc göstərə bilən sortların yaradılmasıdır. Quraqlığın ilk mərhələlərinə dözümlü, aşağı və ya yüksək temperatur şəraitində daha sabit cücərə bilən bitkilər gələcək əkinçilik üçün mühüm üstünlük yarada bilər. Bununla yanaşı, müxtəlif regionlara uyğun yerli genetik materialların qorunması seleksiya üçün zəngin mənbə hesab edilir. Çünki yüzillər ərzində müəyyən şəraitə uyğunlaşmış bitkilər gələcəyin yeni sortları üçün faydalı xüsusiyyətlər daşıya bilər.
Toxumun torpağa düşməsi fermer üçün sadəcə aqrotexniki əməliyyat deyil, yeni istehsal dövrünün başlanğıcıdır. Həmin kiçik toxumdan aylar sonra yüzlərlə və ya minlərlə yeni dənə yarana bilər və beləliklə həyatın kənd təsərrüfatındakı dövrü davam edər. Keyfiyyətli toxum, sağlam torpaq, düzgün suvarma və fermer zəhməti birləşəndə torpaqda yaranan ilk yaşıl cücərti böyük məhsulun xəbərçisinə çevrilir. Toxum torpağa düşəndə əslində yalnız bitki deyil, yeni mövsümün ümidi də cücərməyə başlayır.

Təsisçi və redaktor: Rüstəm Zülfüqarlı
Tel: +994 50 537 55 05
Ünvan: Bakı şəhəri, Yasamal rayonu, Mətbuat prospekti, 529-cu məhəllə, Azərbaycan Nəşriyyatı

“Sahibkartv.az” saytı Azərbaycan Respublikası Media Reyestrində rəsmi qeydiyyata alınmışdır.
(Qeydiyyat Şəhadətnaməsi № 3568E1527C938D).
VÖEN: 6100325452
© Müəllif hüquqları qorunur. Məlumatdan istifadə etdikdə istinad mütləqdir.
Məlumat internet səhifələrində istifadə edildikdə müvafiq keçidin qoyulması mütləqdir.