Kənd təsərrüfatında məhsuldarlığın artırılması uzun müddət daha çox su, gübrə və digər istehsal vasitələrinin tətbiqi ilə əlaqələndirilib. Lakin su ehtiyatlarına təzyiqin artması bu yanaşmanı dəyişdirir və əsas göstəricilərdən biri istifadə olunan hər kubmetr sudan nə qədər məhsul əldə edilməsi olur. Beləliklə, müasir tarlada məqsəd su sərfiyyatını kor-koranə artırmaq deyil, su məhsuldarlığını yüksəltməkdir.
Bu dəyişiklik qlobal su vəziyyəti ilə birbaşa bağlıdır. Kənd təsərrüfatı dünyada şirin su çəkilişlərinin 70 faizdən çoxunu təşkil edir, suvarılan ərazilərin isə 60 faizdən çoxu yüksək və ya çox yüksək su stressinin mövcud olduğu bölgələrdə yerləşir. İqlim dəyişikliklərinin gələcək onilliklərdə bitkilərin su tələbatını daha da artıracağı gözləntisi hər damcı suyun yaratdığı məhsul dəyərini yüksəltməyi əsas aqrar hədəflərdən birinə çevirir. (
Yeni formulun əsas hissəsi dəqiq suvarmadır. Torpaq rütubəti sensorları, hava məlumatları, bitkinin inkişaf mərhələsi və evapotranspirasiya göstəriciləri birlikdə qiymətləndirildikdə suvarmanın vaxtını və həcmini daha düzgün müəyyənləşdirmək mümkündür. Bu üsul bitkinin su çatışmazlığı yaşamamasını təmin etməklə yanaşı, lazımsız su və enerji sərfiyyatının qarşısını almağa kömək edir.
Peyk texnologiyaları isə su məhsuldarlığının ayrı-ayrı təsərrüfatlardan daha böyük ərazilərə qədər izlənməsinə imkan yaradır. FAO-nun WaPOR platforması faktiki evapotranspirasiya, biokütlə və su məhsuldarlığı haqqında məsafədən zondlama məlumatları təqdim edir. 2026-cı ildə dərc olunan tədqiqatlar bu məlumatlardan istifadə etməklə aşağı su məhsuldarlığı olan sahələri müəyyənləşdirməyin, suvarma qrafiklərini yaxşılaşdırmağın və su çatışmazlığı şəraitində daha düzgün bitki seçməyin mümkün olduğunu göstərir.
Suyun səmərəliliyi fermerin iqtisadi nəticələrinə də təsir göstərir. Daha az suyun vurulması nasosların işləmə müddətini və enerji xərclərini azalda, dəqiq suvarma isə məhsulun keyfiyyət və məhsuldarlıq potensialının qorunmasına kömək edə bilər. Bu baxımdan suya qənaət fermer üçün məhsuldan imtina etmək deyil, eyni və ya daha yaxşı nəticəni daha aşağı resurs sərfiyyatı ilə əldə etməyə çalışmaqdır.
Gələcəyin əkinçiliyində məhsuldarlıq yalnız hektardan götürülən tonlarla qiymətləndirilməyəcək. Həmin məhsul üçün nə qədər su, enerji və digər resurs sərf edildiyi də təsərrüfatın real səmərəsini müəyyənləşdirəcək. Sudan səmərəli istifadə etməyi bacaran fermer həm su qıtlığı riskinə qarşı daha hazırlıqlı olacaq, həm də tarladakı hər damcını daha böyük iqtisadi dəyərə çevirmək imkanı qazanacaq.
